Kapsam 1, Kapsam 2 ve Kapsam 3 Emisyonları Nedir?
Kuruluşların karbon ayak izini doğru şekilde ölçebilmesi için sera gazı emisyonlarının hangi kaynaklardan oluştuğunun belirlenmesi gerekir. Bu noktada emisyonlar genel olarak Kapsam 1, Kapsam 2 ve Kapsam 3 olmak üzere üç temel grupta değerlendirilir.
Kapsam 1 Emisyonları
Kapsam 1 emisyonları, işletmenin sahip olduğu veya doğrudan kontrol ettiği kaynaklardan ortaya çıkan doğrudan sera gazı emisyonlarıdır. Fabrikalardaki yakıt tüketimi, şirket araçlarının kullandığı yakıtlar, kazan ve ısıtma sistemleri bu kapsama örnek gösterilebilir.
Başka bir ifadeyle Kapsam 1, işletmenin kendi faaliyetlerinden doğrudan atmosfere saldığı emisyonları ifade eder.
Kapsam 2 Emisyonları
Kapsam 2 emisyonları, işletmenin dışarıdan satın aldığı enerji nedeniyle oluşan dolaylı emisyonlardır. En yaygın örneği satın alınan elektriktir.
Elektrik işletmenin tesisinde tüketilse de emisyon genellikle elektriğin üretildiği enerji santralinde ortaya çıkar. Bu nedenle Kapsam 2 emisyonlarının azaltılmasında enerji verimliliğinin artırılması ve yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanılması önemli rol oynar.
Kapsam 3 Emisyonları
Kapsam 3 emisyonları, şirketin değer zinciri boyunca oluşan diğer dolaylı emisyonları kapsar. Tedarikçiler, lojistik faaliyetleri, çalışanların ulaşımı, iş seyahatleri, satın alınan ürün ve hizmetler, atıklar ve ürünlerin yaşam döngüsü bu kapsama dahil olabilir.
Birçok kuruluş için toplam karbon ayak izinin önemli bir bölümü Kapsam 3 kaynaklarından oluşabildiğinden, yalnızca işletme içindeki faaliyetleri değil tüm değer zincirini değerlendirmek gerekir.
Emisyonların Ölçülmesi Neden Önemlidir?
Kapsam 1, Kapsam 2 ve Kapsam 3 emisyonlarının ayrı ayrı belirlenmesi; kuruluşların karbon kaynaklarını daha doğru görmesini, azaltım hedefleri oluşturmasını ve sürdürülebilirlik stratejilerini ölçülebilir hale getirmesini sağlar.
Doğru emisyon envanteri, yalnızca mevcut karbon ayak izini ortaya koymaz; enerji verimliliği, tedarik zinciri yönetimi ve düşük karbonlu dönüşüm için de yol haritası oluşturur.
